Hoe help jij je kind verwonderen?

“ He who can no longer wonder is as good as dead, a snuffed-out candle”

Albert Einstein


Mijn verwondering

Ik wandel over het strand en de duinen. Morgen verlaten wij dit fijne plekje in Australië.
Terwijl Manlief een heerlijke maaltijd bij de camper kookt, besluit ik nog voor een laatste keer naar het strand te wandelen.
Wanneer ik over de top van de duin kom zie ik iets wat ik nog nooit eerder heb gezien. De mooiste zonsondergang doemt voor mij op. Prachtige kleuren vermengen zich boven de zee en bergtoppen. Wat een verwondering, wat adembenemend.

Ik sta in een tweestrijd met mezelf. Natuurlijk wil ik hier geen seconde van missen, maar dit wil ik ook delen. Zo hard als ik kan ren ik terug naar mijn man. “Snel zet het kookstel uit, dit moet je zien”! Schreeuw ik tegen hem (en tegen nog een paar mensen die ik onderweg tegenkom 😉
Samen rennen we terug. Oké, ik ren harder dan hij, want hij weet natuurlijk nog niet vanwaar al die haast en enthousiasme. Eenmaal over de duintop begrijpt hij mij volkomen… .
Samen genieten wij van de mooiste zonsondergang ooit. We verwonderen ons over de schoonheid van de lucht, over het wonderlijke wat zich hier voor ons afspeelt. We proberen het op camera vast te leggen. Bijna een onmogelijke opgave, want iedere seconden lijken de kleuren nog mooier te worden. 

We leggen het vast in ons geheugen… Het moment, onze verwondering, onze herinnering, het prachtige, adembenemende uitzicht wat wij hier samen delen. 

Jezelf verwonderen

We hopen natuurlijk dat Iedereen zo’n moment van verwondering kent. Een moment dat je ergens een ongekende schoonheid tegenkwam. Een moment dat je verbaasd was, iets tegenkwam zonder dat je het verwachtte. Je aandacht gegrepen werd door iets wat je niet begreep. Een moment die je vast wilde leggen en je een fijn gevoel gaf. Een gevoel dat eigenlijk moeilijk te omschrijven of te vatten is. Dit is voor ons ultieme verwondering. Je kunt je verwondering niet altijd uitleggen aan anderen. Het roept bij iedereen een eigen gevoel op. Een fijn gevoel, het gevoel iets bijzonders mee te maken. Iets waar jij je over verwondert en verbaast.

Tijd nemen

Laatst hoorde ik een podcast met Femke Keeren. Zij schreef een scriptie over verwondering waarin de zin geschreven stond: ‘Verwondering kan ons de tijd als duur laten ervaren’. Je hebt even bewust aandacht voor iets. De tijd om je heen kan even stilstaan, het valt even weg. Er is aandacht voor anderen, aandacht voor jezelf, aandacht voor dingen om je heen.

Met de tijd raken wij de bewustwording van de schoonheid om ons heen een beetje kwijt. We gaan mee in de routine van de dag en de snelheid van de wereld. Onbewust, misschien onbedoeld, laten wij ons leiden. Dingen om je heen worden als vanzelfsprekend door jou gezien. Maar wat gebeurt er wanneer je je niet meer bewust wordt van de kleine schoonheden om je heen? Kun je je kind hier dan nog op wijzen? Kun je je kind dan nog wel ruimte geven voor verwondering?

Wat is verwondering?

Verwondering is een abstract iets, ontastbaar. Wanneer je iemand de vraag stelt of hij zich wel eens over iets verwondert, begrijpen we de vraag wel. Maar kunnen we het begrip verwondering moeilijk uitleggen. Als je de woordenboeken of artikelen er op naslaat komen volgende beschrijvingen naar voren:

  • Ervan opzien omdat je het niet verwacht
  • Verbazen
  • iets dat je niet kunt bevatten
  • iets dat onze aandacht waard is
  • Iets (bekends) in een nieuw licht zien
  • afvragen
  • opkijken
  • aandacht wordt gegrepen door iets wat ons begrip te boven gaat.

Ruimte geven voor verwondering

Wanneer heb jij samen met je kind(eren) bewust aandacht gehad voor iets om je heen? Wanneer stond de tijd voor jullie even stil? 

Afgelopen week (februari 2021) veranderde Nederland in een prachtig WinterWonderland en deed zo’n verwondering zich vast bij velen van jullie voor. De tijd stond weer even stil. We namen tijd voor elkaar en voor de schoonheid om ons heen. Er was keihard ruimte voor verwondering.

Wat deed dat met jullie? Had je kind ooit bewust sneeuw gevoeld? Water om hem heen in ijs zien veranderen? Zich op ijs kunnen begeven? De hele dag buiten met sneeuw en ijs gespeeld? Waar spraken jullie over? Wat deden jullie samen? Wat zei je tegen hem? Wat zag je bij hem gebeuren? Welke herinneringen van vroeger heb jij met hem gedeeld?

Zo’n prachtig landschap nodigt uit voor verwondering, maar zouden wij niet nodig moeten hebben. Wij kunnen ons kind namelijk dagelijks helpen bij verwonderen.

Hoe help je je (jonge) kind(eren) verwonderen?

Jonge kinderen kunnen verwondering niet onder woorden brengen, dit moeten wij voor hen doen. Hen wijzen op mooie dingen om hen heen. In de natuur of juist in alledaagse dingen.

Verwonderen begint met het stellen van vragen. Vragen die jij aan jezelf of aan je kind stelt of je kind aan zichzelf stelt, maar uiteindelijk aan jou. (We kennen allemaal de ‘waarom’ fase).

Jouw houding en gedrag kunnen ook uitnodigen tot verwonderen. Door je eigen verbazing of fascinatie te tonen over iets. Maar ook om mee te gaan in de verwondering van je kind. Juist even de tijd nemen voor spontane interesses die je kind heeft. 

Geef ruimte voor proefjes, nieuwe ontdekkingen en laat hen onderzoeken doen. Moedig creativiteit en vindingrijkheid vooral aan!
Laat hen opgroeien in een rijke omgeving. Neem hen zo vaak mogelijk mee naar het bos, strand of museum. Geef de mogelijkheid om in alle rust zelf dingen te exploreren. (Laat hem 100 keer van de glijbaan af gaan, de bewegingen van de slak volgen of een uur lang roeren in een zelf geproduceerd goedje, So what!).
Vertel eens een zelfverzonnen verhaal of nog beter verzin samen een verhaal. 

Vraag jezelf af of je je kinderen écht genoeg ruimte geeft om af en toe buiten de lijntjes te gaan. 

Kortom we kunnen niet zonder verwondering en moeten onze kinderen het verwonderen gunnen. Ons bewust worden hoe wij dit bij hen kunnen stimuleren. 

Samenvatting

Verwondering is ontzettend belangrijk, adembenemend en kan je de schoonheid van iets in laten zien. Verwonderen gebeurt in de alledaagse dingen om ons heen. Verwondering is belangrijk voor onze ontwikkeling, ons welzijn en ons leren.
Het geven van ruimte voor verwondering is belangrijk en gebeurt te weinig in ons onderwijs. Daarom is het belangrijk dat wij als ouders ons bewust worden hoe belangrijk verwondering is en hoe wij verwondering kunnen stimuleren. 


Verwondering kan gestimuleerd worden door ons als ouders/ opvoeders door:

  • vragen te stellen 
  • zelf fascinatie en verbazing tonen voor dingen om je heen
  • meegaan in de interesse en verwondering van je kind en hier de tijd voor nemen
  • Creatieve dingen doen (creativiteit en vindingrijkheid juist aanmoedigen)
  • Proefjes en onderzoeken laten doen of samen doen
  • bijzonderheid van alledaagse dingen om jullie heen benoemen/ onder de aandacht brengen
  • je kinderen af en toe buiten de lijntjes laten bewegen. 
  • (Samen) verhalen vertellen en verzinnen

Bronnen:

www.wonderfuleducation.nl

Aanbevolen voor jou